Jesteś offline. Pokazujemy zapisane treści.

Dziedzictwo niematerialne

Winiec

Opublikowano

Dożynkowy wieniec ze zbóż i merty był na Biskupiźnie znakiem zakończonych żniw, pracy gospodarzy oraz wspólnego świętowania.

Posłuchaj

Ładowanie audio… Jeśli internet jest słabszy, poczekaj chwilę albo pobierz przewodnik offline.

Nie udało się załadować audio. Sprawdź zasięg albo spróbuj pobrać przewodnik offline.

Opowieść

Znak zakończonych żniw

Winiec należał do najważniejszych znaków czasu żniw. Powstawał ze zbóż i merty, a więc z tego, co rosło na polu, oraz z zieleni używanej w obrzędach. Jego przygotowanie wymagało umiejętności i współpracy — nie dało się go stworzyć jednym przypadkowym gestem.

Praca zamieniona w znak

Żniwa kończyły długi cykl pracy. Dlatego wieniec nie oznaczał jedynie dekoracji, lecz podsumowanie sezonu: plon, wysiłek gospodarstwa, pomoc sąsiadów i nadzieję na kolejny rok. Towarzyszyć mu mogły pieśni, kapela oraz zabawa. W Biskupiźnie muzyka nie odrywała świętowania od pracy, lecz pomagała oba doświadczenia połączyć.

Dawny obrzęd i współczesne dożynki

Dzisiaj wieniec można spotkać podczas dożynek gminnych, parafialnych lub festiwalowych. Warto odróżniać współczesną formę wydarzenia od historycznego opisu, ale nie trzeba przeciwstawiać ich sobie. W obu przypadkach wieniec przypomina, że kultura regionu wyrasta z pracy, pór roku i wspólnego działania.

Zobacz także wpis o pieśni i przyśpiewkach oraz o Podkoziołku. Jeden znak należy do żniw, drugi do końca karnawału, ale oba mówią o tej samej umiejętności Biskupian: zamienianiu ważnych momentów roku w wspólne przeżycie.

Ciekawostka

W 1934 roku podczas wesela w Domachowie zarejestrowano muzykę i przyśpiewki na wałkach Edisona.

Praktycznie

Terminy współczesnych wydarzeń i ich dostępność zawsze sprawdzaj u organizatora.

Powiązane miejsca

Źródła i opracowanie

Źródła:

  • Jan z Domachowa Bzdęga, Biskupianie.
  • Krzysztof Polowczyk, Biskupiański rok obrzędowy, Krobia 2014.
  • Krzysztof Polowczyk, Na koziołka trzeba dać!, Domachowo 2026.
← Wróć do listy